Wystąpienie: Krzysztof Lipiec

Bardzo dziękuję.

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Stoimy dziś przed progiem - przed projektem, który powinien być tu 3 lata temu. To rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, druk nr 3163.

To nie jest projekt polityczny. To projekt dotyczący bezpieczeństwa finansowego Rzeczypospolitej. Dlatego Klub Parlamentarny Rozwój Plus premiera Mateusza Morawieckiego podchodzi do niego z pełną odpowiedzialnością. Ustawa z 2018 r., którą uchwalił Sejm z inicjatywy rządu pana premiera Mateusza Morawieckiego, była milowym krokiem. Stworzyliśmy nowoczesny system: generalnego inspektora informacji finansowej, Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych oraz rejestr rachunków.

Dziś ten system musi zostać wzmocniony. Dlaczego? Po pierwsze, przestępczość się zmienia. Pranie pieniędzy nie odbywa się już w walizkach. Odbywa się w kryptowalutach, w obrocie dziełami sztuki za 50 tys. euro, wynajmie luksusowych apartamentów za 10 tys. miesięcznie i ten projekt słusznie to dostrzega.

Po drugie, to jest nasz obowiązek europejski. Dyrektywa AMLD5 miała być wdrożona już od stycznia 2020 r. Komisja Europejska wszczęła wobec Polski procedurę naruszeniową. Grożą nam kary finansowe. Nie możemy sobie na to pozwolić.

I po trzecie, wojna na Ukrainie. Musimy mieć narzędzia, żeby w 24 godziny zablokować rachunki podmiotów omijających sankcje na Rosję i Białoruś. Dlatego popieramy ten kierunek, ale metoda budzi nasz sprzeciw.

Panie Ministrze! W druku nr 3163 są trzy główne grzechy. Grzech pierwszy - biurokracja. Rozszerzenie katalogu instytucji obowiązanych o 45 tys. podmiotów, galerie sztuki, pośredników najmu, małe kantory kryptowalut. Nakładacie na nich obowiązek rejestracji, szkoleń i raportowania, a vacatio legis dajecie 14 dni. To jest nierealne. To nie jest przepis pisany w związku z karierą przedsiębiorcy. Domagamy się 3-miesięcznego vacatio legis dla małych i średnich przedsiębiorstw.

Grzech drugi - niekonstytucyjność. W projekcie dajecie generalnemu inspektorowi informacji finansowej bezpośredni dostęp do PESEL, CEPIK, ksiąg wieczystych, paszportów i ZUS - bez kontroli sądowej. Rzecznik praw obywatelskich i Urząd Ochrony Danych Osobowych jasno piszą, że to narusza art. 51 konstytucji. A w zakresie rejestru beneficjentów projekt ten w dniu wniesienia był już niezgodny z wyrokiem TSUE z listopada 2022 r., który zablokował publiczny dostęp do rejestru. Składacie więc projekt niezgodny z wyrokiem Trybunału.

I grzech trzeci - fikcja skuteczności. Zwiększacie zadania GIF o 40%. Dajecie mu dziewięć nowych rejestrów do analizy, cały rynek kryptowalut. A ile dajecie etatów? Zero. W OSR wpisujecie zero etatów. Dziś GIF ma 127 pracowników i 8 miesięcy opóźnienia w analizach. To nie jest uszczelnienie, to jest paraliż.

Dlatego w imieniu Klubu Parlamentarnego Rozwój Plus wnoszę o skierowanie tego projektu do Komisji Finansów Publicznych z wysłuchaniem publicznym. Zaprośmy Komisję Nadzoru Finansowego, Narodowy Bank Polski, doradców podatkowych i branżę kryptowalut. Będziemy pracować nad poprawkami: wydłużenie vacatio legis, wprowadzenie kontroli sądowej nad blokadą rachunków powyżej 96 godzin (Dzwonek), ochroną fundacji rodzinnych w CBRR, czyli w Centralnym Rejestrze Beneficjentów Rzeczywistych.

Bezpieczeństwo państwa: tak, ale państwo inwigilujące obywatela i duszące przedsiębiorców: nie. Bardzo dziękuję. (Oklaski)